Rendžeri iz Manile

Filipini su u svetskom vrhu po brojnosti stanovništva, sa preko 90 miliona žitelja, a glavni grad Manila je 11. najveći grad na planeti. Ovu pomorsku zemlju čine i sedam hiljada ostrva, različite veličine. Približno 80% stanovništva su rimokatolici, dok je 5% muslimanske manjine, uglavnom, skoncentrisano na jugu zemlje, u arhipelazima Mindanao, Palawan i Sulu. Brojnost stanovništva i veličina teritorije zahtevaju i odgovarajuće vojne i policijske snage, odnosno odbrambeno-bezbednosne kapacitete, koji će održati mir i stabilnost zemlje i odgovoriti na izazove i pretnje. A njih nije malo i veoma su ozbiljne.

Već dugi niz godina, komunističke i islamske terorističke i pobunjeničke grupe, izvode oružane napade na vladine snage, postavljaju bombe, ubijaju i sprovode nasilje radi ostvarenja svojih, ipak, nerealnih ciljeva o osnivanju komunističke države ili islamske teokratije na tlu Filipina. U borbama protiv ovih gerilskih i terorističkih grupacija, specijalne jedinice filipinske vojske predstavljaju udarnu pesnicu. Dugogodišnje iskustvo u specijalnim operacijama je njihov veliki kvalitet.
Na jednom od drvenih panoa, postavljenih pored puta koji vodi do velike baze specijalnih snaga filipinske vojske „Fort Ramos Magasaysay“, udaljenoj nekoliko časova vožnje od Manile, velikim slovima je ispisano: „Specijalne snage su specijalna vrsta“. Na sledećem panou se nalazi novi natpis: „Specijalne snage nisu masovni proizvod“. Sa malo reči, kazano je mnogo o eliti filipinske vojske. Ovo je ujedno i prvi pozdrav dobrodošlice svim kandidatima koji se prijavljuju na selekcionu obuku za prijem u specijalne jedinice, koja se izvodi u ovoj bazi. Specijalne vojne snage Filipina vuku korene još iz vremena otpora gerile japanskoj okupaciji u Drugom svetskom ratu. Jedan od čuvenih primera bio je napad gerilaca na logor „Cabanatuan“, izveden 30. januara 1945, kada su Filipinci pomogli američkim snagama u oslobađanju 500 ratnih zarobljenika iz japanskog zatočeništva.
Posle rata, najveću pretnju predstavljala je Komunistička partija Filipina, koja je oružanom borbom i nasilnim metodama, propagirala svoje ideje i ciljeve. Prva četa Specijalnih snaga (Airborne) filipinske vojske formirana je 25. juna 1962, sa zadatkom da se suprotstavi upravo komunističkom pokretu, koji je sve više jačao. Od tada, pa do danas, pojavile su se nove opasnosti i protivnici, kao što su Nova Narodna Vojska Maoista (NPA), radikalne islamističke, separatističke organizacije: Abu Sajaf Grupa (ASG), Islamski Oslobodilački Front Moro (MILF), Džema Islamija (JI-Jemaah Islamiya) i druge. Neke od ovih islamističkih grupa, poput Abu Sajafa i Džema Islamije, tesno su povezane sa mrežom Al Kaide. Upravo su pripadnici specijalnih snaga izveli akciju u kojoj je likvidiran vođa ASG Khadafi Janjalani Abu Bakar, sa grupom saradnika.
Gerilski pokret komunističkih grupa, svojim aktivnostima pokriva skoro 80% teritorije Filipina. Ova pokret je prožet kroz sve slojeve društva, posebno one siromašne, koji su veoma brojni, tako da ga vlada smatra najvećom pretnjom. Na svom vrhuncu, početkom osamdesetih godina prošlog veka, bilo je oko 25.000 „crvenih boraca“ pod oružjem, koji su poveli snažnu oružanu kampanju protiv političkih rukovodilaca, policajaca, vojnih starešina, poslovnih ljudi, krupnih zemljoposednika.
Komanda za specijalne operacije filipinske vojske – SOCOM (Special Operations Command), formirana je 1. juna 1996. i predstavlja „krilo“, koje okuplja i komanduje svim vojnim specijalnim jedinicama. Sastoji se od štaba, štabnog bataljona za podršku i tri operativne jedinice: Puka specijalnih snaga, vazdušnodesantnih (Special Forces Regiment/Airborne – SFR/A), Prvog rendžerskog puka Skauta (First Scout Ranger Regiment – FSRR) i Bataljona za brza dejstva (Light Reaction Battalion – LRB). Ukupno, brojno stanje SOCOM je oko 5.000 vojnika, odlično obučenih i opremljenih i uvek je skoro 90% ljudstva operativno angažovano na terenu.
Puk vazdušnodesantnih specijalnih snaga – SFR/A je specijalizovan za nekonvencionalno ratovanje, specijalno izviđanje, direktne borbene akcije, brze udare i prepade, ali i za psihološko-propagandne akcije. Puk broji oko 2.000 pripadnika svrstanih u komandu, jednu samostalnu četu, dve rečne čete i tri bataljona specijalnih snaga, svaki sa po tri čete. Po sadržaju obuke, zadacima koje izvršavaju, unutrašnjoj organizaciji i taktici delovanja, slični su američkim specijalnim snagama „zelene beretke“. To nimalo nije slučajno, jer su instruktori američkih specijalnih snaga, pre svega „zelenih beretki“, ostavili snažan i vidljiv pečat na filipinskim „đacima“. Već dugo godina, praktično od samog osnivanja filipinskih specijalnih snaga 1962, u čemu su imali zapaženu ulogu, američki specijalci izvode zajedničke vežbe i manevre sa filipinskim kolegama. Filipinci se školuju u američkim vojnim školama i centrima za specijalističko obučavanje, nabavljaju američko naoružanje i opremu i sprovode druge oblike saradnje.
Ta saradnja je posebno pojačana od početka globalnog rata protiv terorizma. Oko 12.000 američkih vojnika, među kojima i 350 specijalaca, raspoređeno je na Filipine početkom januara 2002, da savetuju i pomažu filipinskoj vojsci u borbi protiv terorizma, ali i kao podrška međunarodnim snagama u operaciji „Enduring Freedom“ u Avganistanu. Kao i kod američkih „zelenih beretki“ i u SFR/A osnovna borbena i operativna jedinica je „A“ tim, koji broji 12 oficira i podoficira određenih specijalnosti: dva za taktiku i borbeno delovanje, dva za inžinjerijsko-diverzantske akcije, dva eksperta za naoružanje, jedan obaveštajac, jedan za logistiku, dvojica specijalista za radio-veze i komunikacije i dvojica za sanitetsku službu.
Zajedničke vojne vežbe izvode se i u SAD, kao što je redovna godišnja vežba „Balikatan“, a dobru saradnju ostvaruju i sa australijskim pukom SAS. Prošle godine, prvi put je održana obuka na nivou vodova, sa komšijama iz indonežanskih specijalnih snaga.
Kada dođu u situaciju da moraju da utiču na mišljenje lokalnog stanovništva i da ga pridobiju za saradnju, pripadnici SFR/A više koriste um i fino postupanje, nego mišiće i snagu. Tada primenjuju dobro razrađenu američku taktiku „pridobijanja srca i umova stanovništva“. Neke oblasti Filipina su toliko udaljene i opasne za boravak i rad ostalih vladinih službi, pa se pripadnici SFR/A šalju na teren da borave sa ljudima u plemenima, uz promenu smena na svakih mesec dana. Tokom ovog perioda, oni lokalnom stanovništvu pružaju obrazovanje dece, medicinsko lečenje, pomažu u izgradnji objekata… Trude se da izgrade poverenje sa domaćim stanovništvom, što olakšava obaveštajni rad i prikupljaju važne informacije o gerilskim snagama.
Prvi rendžerski puk Skauta – FSRR, takođe broji oko 2.000 pripadnika, koji u skladu sa motom jedinice „Mi napadamo“, izvode direktne borbene akcije, napade i prepade, posebno u džungli, amfibijska dejstva, specijalna izviđanja i snajperske akcije. Kada su formirani u novembru 1950, uzeli su ime od Alamo Skauta i rendžera američke vojske, sa zadatkom da odgovore na taktiku „udari i beži“, koju je primenjivala komunistička gerila. U sastavu FSRR su komanda, samostalna četa i tri bataljona, svaki jačine tri čete rendžera. Rendžeri nose crne beretke, crne uniforme, a na amblemu puka nalazi se crni panter.
Bataljon za brza dejstva – LRB formiran je 1. februara 2004. i predstavlja najmlađu jedinicu u okviru filipinskog SOCOM, namenjenu isključivo za antiteroristička dejstva. Jedinica je osnovana kao odgovor na seriju bombaških napada MILF u metrou Manile, početkom 2000. Bataljon broji 500 pripadnika specijalizovanih za vojne i antiterorističke operacije u urbanim sredinama i naseljenim mestima – MOUT (Military Operations in Urban Terrain), iako se podjednako dobro snalaze i u džungli. Bataljon se sastoji od tri čete, koje se rotiraju na dužnosti dežurne antiterorističke jedinice, na šest meseci. Dva voda iz dežurne čete su stalno smeštena u Manili, kao pomoć i podrška SWAT timovima policije, ukoliko zatreba. Vazduhoplovnu podršku pripadnicima SOCOM pružaju helikopteri UH-1H iz 207. eskadrile Stingers, stacionirane u vazduhoplovnoj bazi „Villamor“.
Prošle godine, na selektivnu obuku za prijem u Puk specijalnih snaga SFR/A prijavilo se 148 kandidata, ali je seriju raznih provera, testova i napornih fizičkih vežbi, uz neizbežan dril instruktora, prošlo samo 44 kandidata, koji su se kvalifikovali za narednu fazu obuke. Ovakve selekcije organizuju se četiri puta godišnje i prijavljuju se kandidati iz svih rodova vojske. Sa dugogodišnjim iskustvom u protivpobunjeničkim operacijama, filipinski specijalci su visoko cenjeni od strane eksperata i saveznika. Zapadne kolege ih opisuju kao odvažne, disciplinovane, izdržljive i žilave borce sa borbenim iskustvom, prekaljene u protivgerilskim operacijama.
D. DŽAMIĆ

 

Ostavite odgovor

Vaša adresa e-pošte neće biti objavljena. Neophodna polja su označena *

Pročitajte još